Beluister het lied   Beluister deze tekst
Print deze tekst   Print deze tekst

Het Ierste Bload

Out: E Zjraarken out de Hoehve
Een verhalenbundeltje van Theo Achten.

September loep zoewat op zn lste been.  Br, Slien, Tuurke van Lewie, Lewieke van Niel, Zjef Steege en daaner wichter woeren al ntige doag noo sjool oan t goen.  As Br houswaerk mos moake, hng Zjraarken ter altoes mt zn noas boevenop. Gangk trg, nouwsjierige bliksem, lt mich gers, stap t oaf ! Zjraarke woo l al lang noo sjool goen.  Voader en moeder haan ieverlagd en

Gt mrge maer mt him noo sjool en lt him maer nsjrijve,  haa voader tiegen hier gezagd. De goensdig zal ich dat doehn. Ich hoal him dan ooch e ranselken en e bedngske vier zne koffie asser snoenes moet te.  Ooze Br zal woal vier him zrge.  Ich gn dan nen doag noo oos Lieza.  En zoe gebierden het ooch.

s Goensdigs smrges; Tuurke , Lewieke en Zjef stonte Br al op te wachte.  De jnge vierop en de wchtsjes achternoo; te voet noo Woatersjee noo sjool.  Moeder haa Zjraarken oan gedoen.  Ze poek het troobiksken ooch mt.  Moeder en Zjraarke Onnerwge. Elk mt zn eege gedachte

Doen ze oane sjool koeme, zoet Zjraarke toch e bitsje mt de pppers.  Ins bnne, klopde moeder op n dier
Binnen klnk het.  Achter ne beroo, zoet ne man, hielegans n t zwart geklid, krek wei de pestoer.
Dag, madammeke, ik geloof dat u die kleine man komt laten inschrijven, zag de man.
Ja, menier de geeseleke, zag moeder en ze langden him hier troobikske.
En, gij, manneke,gij wilt naar school komen ? Zeg me dan maar eens hoe gij heet.
Zjraarke verstond d man maer half, d kalden hiel aaners as wei r gewnd woas nne Hoehve.
Ich bn Zjraarke, ich wil ooch noo sjool koeme, krek wei daaner wichter.  De man n t zwart begos te glimlache.
Dan zijt gij Pieter, zoals ik hier zie staan, juist zes jaar geworden.
Zjraarke kiek moeder oan, dei bezjeerde nie, ze wist het woal.  Zjraarken hoet eegelek Pieter, Br znen echde noam woas Gerardus en Zjef stond ngesjrieven as Joannes.
Moeder, ich bn toch Zjraarke, nie Pieter!
Joe, menneke,haag tich nou mer efkes stil.

Doen d man al opgesjrieven haa
Ik zal hem in de eerste klas zetten bij broeder Isidoor.

n de lange gangk noo de klas hnge hiel veel jasse, klakken en klekskes, hei en doo stonten e poar klmpe tiegen de moer.  Oane zoeveelste dier klopden d groete man en gngk bnne.
Broeder, hier is nen nieuwe, Pieter heet hij, maar ze noemen hem Zjraarke.

De broeder poek Zjraarke mt n hensjen en leede him de klas n. Zjraarke kiek nog Alle wichter kieke noo him.  H zoet tsse twie jnge. Krek wei al daaner, krieg r ooch n doehs mt hoote blkskes n.
nemie im noo moeder. Op n leeg plak mochter goen zitte. Nou woas r ntlich nne sjool.

Neem een grote blok, sproek de fraater kloor en deidelek.  Allemool begoste ze tegelijk te rmmelen n hin doehs en lagden ne groete blok vier zich.  Zjraaken haa him drek.  Nou moste ze twie kleen blkskes zikke, dei soame zoe groet woeren as de groete Zoe diehge ze mer wijer , mt groeten en kleen blkskes, dan mt roei och grien, dan tervier och trachter,dan trop, terlengs en zoe nog nen hielen tijd.  Zjraarke kos van den ierste kier goed mtoan.  Tijd im ins te kalle mt zne geboer haa r nie.

Opins, Tingtelingelinglingeling Alleman stoek zn blk trg nne doehs.  Ze mosten opstoen, e kreiske moake, dan de bouten n, de groete spielplak op.  Woere doo veel jngen oan t spiele !   Maer, iers moste ze efkes tsse twie hoehg ploate goen stoen im ns te pisse.  Zjraarke stont doo wat betieterd rond te kiehke.  Niemes zag wat tiegen him.  H kant ooch niemesnie, tot Doo zoehg r Lewieke loope. Ginsert loep Br achter nen aaneren oan.  Br zoehg Zjraarke.
Wat hbste moeten doehn ?
Blkskes lgge.  Efkes ternoo rinkelde de bel. Alleman trg noo de klas. Iers nne rij stoen. De nouwe krieg ooch e pltske.

Doen ze trg nne klas woere, begos fraater Isidoor te vertlle. Wat woere de wichter stil. Zjraarke leisterden ooch hiel goed.  H mos voader toch iet konne vertllen asser strak tous koem.

En doen, doen krieg r zoe n zwarte ploat mt roei streepen op en zoe e grijs stekske.  Zjraake bekiek dat van veer en van achter en noo Andreeke d lengs him zoet.  Dat menneke stont ooch achter him nne rij.Dat is een lei en een griffel om te leren schrijven, zag r.
Iers moste ze ronnekes moake.
Beginnen, boven in de hoek, zag de fraater.  Zjraarke kiek noo Andreeke, d al drek begos.  Zjraarken ooch, t lkden al braa goed.  Doen mosser beegskes moake; iers van boeve, dan van onner, dan rechde streepkes trkke, dan sjijnse, platte, korte, lang en krek tssen de lijnsjes.  Zjraarke zn oere woerte  roed van spanning.  Doen moste ze dei lei outvge.  Andreeke poek zn diehske mt het sponske , vgde zn lei sjoen proeper.  Dat kos Zjraarke nie Geen noed, Andreeke holp him.  Maer, d oan den aanere kant lengs him zoet, d haa zn lei hielegans volgekribbeld. Zn griffel ltte valle; gebroeken n twie stkke.  Zjraarke zoehg wei d op zn lei speide, tif, tif, tif Doen vgden r ins mt zne mouw doer, tot dat het eene groeten aetse grijze bezaar woas.  D woas ooch oanhaagetig n zn hoor oan t dabbe, en, voul haan datter haa !  Zjraarke vont datter diehg wei ne poetwannes.  Onnertsse dat ze zoe biezig woere, woas de fraater ooch al ns bij Zjraarke koeme kiehke.  H tettelden him ins iever ze kpken en zag dat t goed woas wei r diehg.

Dat dei kleen kedebberkes de gansen doag nie kosten doerwrke, dat verstdder  woal.  Wme woo, moch zelf iet vertlle.  As eenen iet woo zgge, dan stoeker zn hand imhoehg.  Fikske vertlde van zn hinsje dat gejngd haa.  Vijf jng hinsjes, nie groeter as n dikke mous, loehge kort bijeen n n nske.
Pierke woas ins mt ze voader noo de biestemaert gewst.  Ze haan ne leeper mtgebrocht;  zoe maer mt e zeel rond zne nak.  Ze haa mier moeten trkken en tiegen- haagen as wat aaners                                        

En gij, Pieter, och nee, Zjraarke, wilt gij ook iets vertellen ? vroehg de fraater.  Joe, dat woo r woal; maer h wis nog nie goed wat.  H mos nog efkes spikkeleere. Doo voel him iet n, en Zjraarke begos.
Ooze Mollie, d kan wat geen aaner hinsje kan.  As ze tous nne sjier oan t vliegeldorse zijn, dan zit Mollie ter ooch bij.  As dan de leste sjeef out de sjierwinkel getrokke wre, dan koemen de meis trout .  Doo deet Mollie niks oan. Maer, as r n rat out kmt, danRoef ! Dan springter mt de twie pie verout en knb, h hit ze en bit ze morsdoed. Dr s nie een rat dei lvetig out de sjier geroakt.  Zoe rap s ooze Mollie.  Oos Zjef zit dat ooze Mollie de bste rattevanger van hiel Gnk s. 
Doo kiehkden de mennekes van op;  zoen hinsje !... Zjraarke haa drek n hiel deel kammeroadjes.

Doen de sjoolbel de lste kier klnk, de jngen hinne jas oandiehge, hin klak opzatte, hin ransel poeke, ntige diehgen hin klmpen oan De sjool woas out. De fraater leede hin doer de groete poert noo boute.  Moeder stont doo mt tant Lieza, dei Koatsje koem hoale, te wachte.
En?, Zjraarke,woas t fijn nne sjool ? woo moeder wiete.   Het hiel verhoal brocht Zjraarke, van veer tot achter, en, n eenen oosem doer:
Ich moog mrge toch nog trg koeme he, moeder !?
Joe, joe, mt daaner wichter en mt Br.  Tant Lieza lachde, ze vont Zjraarken toch ooch zoe e sjoen  hennig menneke.

Zoe haa Zjraarke de groete stap gezatte, wei alle wichter, dei het gelk kanten im noo sjool te goen.  En Zjraarke ?  H haa  Het ierste bload van den twiede groete bk van ze lve ., volgesjrieve.

(Theo Achten  2003)